مقاله پژوهشی
1. معرفی نسخه خطّی «حدایق الدقایق»

ناصر کریم پور؛ محمدرضا نصراصفهانی؛ محمود براتی

دوره 9، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1394، صفحه 1-24

چکیده
  کتاب حدایق الدقایق نسخه منحصر به فردی است که ابوالحسن وحیدالدین ابن زین­الدین حاجز بن اسفرغابادی نگاشته‌است. تاریخ دقیق تألیف کتاب مشخص نیست اما آنچه مسلم است، میرجان آن را در نیمه اول قرن دهم تألیف کرده است. میرجان در حدایق به شرح سخنان شیخ جلال الدین محمد، پیر و مراد خود پرداخته است. مؤلف از بزرگان سلسله نقشبندیه بوده،  به ناصرالدین ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
2. تحلیل شناختی تصویر «آهو» در دیوان شمس

محبوبه مباشری؛ طاهره کریمی

دوره 9، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1394، صفحه 25-50

چکیده
  قلمرو معنایی تصویر «آهو» در غزل­های مولوی قلمرو گسترده­ای است. این تصویر، تصویر همان آهوی سنت ادبی نیست که به واژه­هایی چون نافه و مُشک و تتار ختم شود بلکه در پسِ این استعاره، لایه­های معنایی عمیق و ساحت­های جدید عرفانی نهفته است. در این مقاله با استفاده از نظریه­ شناختی استعاره­ معاصر و بر اساس دیدگاه های لیکاف و ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
3. تحلیل شخصیت شمس و ارتباط وی با مولوی از دیدگاه روانشناسی با تکیه بر نظریه شخصیت کارن هورنای

عبدالله ادیم؛ پروین گلی زاده؛ علی فیروزی

دوره 9، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1394، صفحه 51-70

چکیده
  شمس و مولانا از مفاخر تاریخ و فرهنگ این مرز و بومند که به سبب واکاوی نشدن شخصیت آنان، رابطه­­ آنان در پرده­ای از ابهام باقی ­مانده­ است؛ به همین منظور، در این پژوهش از دیدگاه علم روانشناسی، مراحل شکل­گیری شخصیت شمس، علت ارتباطش با مولانا، تحول روانی مولانا، علت غیبت­های ناگهانی و مکرر شمس و هم­چنین علت قتل شمس تحلیل شده ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
4. رابطه‌ اندیشه‌ اسقاط تدبیر ابن‌عطاءالله اسکندرانی با نظریه‌ ولایت در عرفان اسلامی

رضا الهی منش؛ نعیمه ابراهیمی

دوره 9، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1394، صفحه 71-86

چکیده
  نظریه‌ ولایت در عرفان اسلامی با سه مفهوم دوستی، نزدیکی و سرپرستی گره خورده است و هر یک از عرفا بر یک یا چندی از این مفاهیم برای تبیین نظریه‌ ولایت تأکید کرده‌اند. ابن‌عطاءالله اسکندرانی به عنوان یک صوفی برجسته‌، نظام بخش، گسترش دهنده و اولین نگارنده‌ اندیشه‌های طریقه‌ شاذِلیه‌ ‌مصر است که سالک را برای طی مسیر و دستیابی به «معرفت ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
5. «یادآوری یک نکته در تصحیحِ کشف‌المحجوب هجویری»

امیرحسین همتی

دوره 9، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1394، صفحه 87-108

چکیده
  کشف­المجوب پس از کتاب شرحِ تعرّف، قدیم­ترین و در عینِ­حال نخستین اثر مستقل است که در تصوّف و عرفانِ اسلامی به زبانِ فارسی نگاشته شده است. این اثر به­رغمِ آن­که در حوزۀ مباحثِ عرفان اسلامی، کتابی به­شمار می­آید که شرح یا ترجمۀ آثارِ پیش از خود نیست اما در محتوا و مضمون، تأثیر­پذیر از منابعِ پیشین بوده است. هجویری در نگارشِ ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
6. دُرج معانی الگوی تحلیل واژگانی متون عرفانی

علی جلالی

دوره 9، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1394، صفحه 109-138

چکیده
  فهم و تحلیل بطون متون عرفانی و زبان خاص عرفا همواره از اهداف پژوهشگران ساحت عرفان است. گرچه نظریاتی برای تحلیل متون طرح ریزی شده است و بسیاری از آثار بر اساس آن الگوها بررسی و تحلیل شده است لیکن به کارگیری نظریات تحلیل متون ادبی برای تحلیل زبان عرفا همیشه مقرون به صواب نبوده است و گاه به نتایجی منجر می شود که با روح عرفان اسلامی ناسازگار ...  بیشتر