انجمن ترویج زبان و ادب فارسی ایران پژوهش‌های ادب عرفانی HTTPS://JP 2 3 2008 11 21 Adaptive investigation on aspects of self-actualization in Mowlavi's Masnavi with humanistic psychology based on criteria of Abraham Maslow بررسی تطبیقی نمودهای خودشکوفایی در مثنوی با روان‌شناسی انسان‌گرایانه آبراهام مزلو 91 124 16380 FA بیژن ظهیری ناو استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه محقق اردبیلی مریم علائی ایلخچی کارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه محقق اردبیلی سوران رجبی دانشجوی دکتری تخصصی روان‌شناسی Journal Article 2016 06 14 Mowlavi's Masnavi is among the most popular and loved Persian classic works which in the current era is of interest for both men of letterand laymen within Iran and around the world. It might be said that one of the reasons is the special attention which Mowlavi has paid for different humanitarian issues. The issues and concepts which are of serious concern for human-beings in the current era too, and different disciplinary of human sciences such as literature, philosophy and psychology are affected by them. Mowlavi, the mystic humanist, when at the back of the horse of phantom moves through the realm of truths and realities, a vast and marvelous panorama is featured in front of his eyes and at this moment, conscious part of his essence has presented a comprehensive paragon of a perfect human through his works and poems, the works which have been drenching for centuries in its watering place those who are thirsty of cognizance and gnosis. Abraham Malowi also as a humanist psychologist has written about self-actualization and “humanization art” and has suggested that the society is playing a key role in self-development of humans and he was of opinion that in a society in which individual possesses responsibility, recognition of defensive mechanisms, experience new methods, diligence in making decision and at large possesses interest in ultra-impetuses, he or she can proceed towards self-actualization. In this paper, in addition to create correlation between two sciences of literature and psychology and far more proximity of Mowlavi's thoughts with humanist thoughts of psychology, adaptive investigation has been done on self-developing personality in Mowlavi's Masnavi using criteria presented by Abraham Maslow. مثنوی مولوی از محبوب‌ترین و پرطرفدارترین آثار کلاسیک فارسی است که در عصر حاضر در داخل و در خارج از ایران مورد توج‍ّه و اقبال عام و خاص قرار گرفته است. شاید بتوان گفت که یکی از این دلایل، توجه خاص مولوی به «انسان» بوده است. مسائل و مفاهیمی که هم اکنون نیز مورد توجه ج‍ّدی بشر است و شاخه‌های مختلف علوم‌انسانی؛ از جمله ادبیات، فلسفه و روان‌شناسی متأثّر از آن است. مولوی انسان‌گرای معنوی‌نگر، در لحظاتی که سوار بر مرکب خیال در وادی حقایق حرکت می‌کند، چشم‌انداز وسیع و شگفت‌انگیزی در برابر دیدگانش به نمایش در می‌آید و در این هنگام، بخش هوشیار وجود او، الگوی جامعی از انسان کامل را در اشعارش ارائه داده است. آبراهام مزلو، روان‌شناس انسان‌گرا، از خود شکوفایی و «هنر انسان شدن» سخن گفته است و نقش جامعه را در خود شکوفایی امری کلیدی معرفی کرده است و بر این باور بود، در جوامعی که شخص از مسئولیت‌پذیری، شناخت مکانیسم‌های دفاعی، آزمودن شیوه‌های جدید، سخت‌کوشی در اجرای تصمیمات و به طور کلی از توجه به فرا انگیزشها برخوردار باشد؛ می‌تواند به سوی خودشکوفایی پیش رود. در این مقاله، علاوه بر ایجاد ارتباط میان دو علم ادبیات و روان‌شناسی و قرابت زیاد بین اندیشه‌های مولوی با اندیشه‌های روان‌شناسی انسان‌گرا، به بررسی تطبیقی شخصیت خودشکوفا در مثنوی معنوی با الگوهای ارائه شده از سوی آبراهام مزلو پرداخته شده است. https://jpll.ui.ac.ir/article_16380_07316ea5ad703d49e43bedbfea1f8e10.pdf