مقاله پژوهشی زبان عرفانی
تحلیل حس شنوایی از دیدگاه مولوی

کورس کریم پسندی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 06 دی 1400

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2021.127342.1578

چکیده
  در نگرش مولوی به حواس پنج گانۀ ظاهری آدمی، حس شنوایی از جایگاهی ممتاز و برتر، نسبت به دیگر حواس انسان برخوردار است. مولوی با توّجه به ساحت بیرونی انسان و با نگرش فیزیولوژیک ، گوش حسی و ظاهری را اولین و مهم ترین حس فعال انسان برای ادراک دنیای محسوسات می داند که در پیوند با دل و درون آدمی ، موجبات تکامل حقیقی انسان را به واسطۀ استماع اقوال ...  بیشتر

مقاله پژوهشی زبان عرفانی
پرورش مفاهیم کلامی در دیباچه مثنوی‌های امیرخسرو دهلوی

زهره نجفی؛ پروانه سیدی؛ جنان ایزدی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 20 بهمن 1400

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2022.126943.1570

چکیده
  دیباچه منظومه های غنایی همواره فضایی برای بیان اعتقادات و دیدگاه‌های شاعران است که پیش از ورود به داستان با طرح پاره‌ای مسائل کلامی در تبیین اندیشه‌های خویش می‌کوشند. یکی از این شاعران امیرخسرو دهلوی است که در منظومه‌های خویش به پرورش مفاهیم کلامی می‌پردازد. در این مقاله به بررسی پرورش مفاهیم کلامی از طریق آیات و روایات در دیباچه ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
تحلیل رابطۀ معنایی عناصرگل و مرغ در نگارگری دورة قاجار با ادبیات عرفانی مولانا

مصطفی رستمی؛ نسرین فرهی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 20 بهمن 1400

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2022.129505.1628

چکیده
  در دورة قاجار باگرایش افکار مردم و هنرمندان به سوی ادبیاتِ عرفانی، نقاشان با تأثیر از این فضا و استفاده از نمادها (عناصر طبیعت) تصاویر نابی را با پرداختن به این مضامین، خلق‌کرده‌اند. مولانا نیز در انتقال اندیشه‌های ماورایی و عرفانی خود با کاربرد نمادین از عناصرطبیعت، پرنده را نمادی از روح و جان انسان (عاشق)، گل را نمادی از بهشت و خداوند ...  بیشتر

مقاله پژوهشی تاریخ عرفان و تصوف
تأملی در پرسش متداولِ «خدای-تعالی- با تو چه کرد؟» در متون منثور عرفانی (شخصیت‌ها، دلایل و جزئیات رحمت و عذاب)

امیر حسین مدنی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 20 بهمن 1400

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2022.130148.1638

چکیده
  یکی از پربسامدترین بُن‌مایه‌های متون عرفانی، خواب و رؤیا‌ است که نوعی کرامت محسوب می‌شده و به لحاظ إخبار از عالم غیب، ابزاری برای کسب شناخت و آگاهی بوده‌است. در میان این خواب‌ها، به دلیل نگرانی و ترسی که صوفیه از عالم پس از مرگ و عاقبتِ کار خویش دارند، پرسشِ «خدای-تعالی- با تو چه کرد؟» بسیار متداول‌است و پرسشگر از راوی می‌خواهد ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
چیستی و چرایی تاثیر ادبیات عرفانی بر نگارگری ایرانی ( با رویکرد نشانه شناسانه )

علیرضا شادآرام؛ زهرا نامور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 25 اسفند 1400

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2022.129518.1630

چکیده
  پس از ورود اسلام به ایران، گفتمان عرفانی تبدیل به گفتمان غالب فرهنگی شد و پیش و بیش از هر چیزی در ادبیات فارسی تجلی پیدا کرد. ادبیات عرفانی فارسی در طول قرون جهان‌بینی بخش عظیمی از جامعه ایرانی را شکل داد و از چنان پویایی و اقبالی برخوردار شد که توانست سایر هنرهای ایرانی از جمله نگارگری، به مثابه یکی از ملموس‌ترین هنرهای قدیمی را تحت ...  بیشتر

مقاله پژوهشی تاریخ عرفان و تصوف
نویافته هایی از حیات و آثار نجم رازی

محمدرضا موحدی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 اردیبهشت 1401

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2021.129799.1632

چکیده
  چکیده: مدعای اصلی مقاله این است که در نسخۀ نویافته ای از تفسیر بحرالحقایق (نسخۀ شماره 37 از کتابخانه حسن حُسنی پاشا ) اطلاعات ذی قیمتی از حیات و آثارنجم الدین رازی می توان یافت. اطلاعات مستخرج از این نسخه، به شیوۀ تحلیلی با دیگر یافته های معاصران در این باب، مقایسه شده است. نجم رازی دراین گزارش مفصل، نخست استادان طریقت خود را به تصریح ...  بیشتر

مقاله پژوهشی مطالعات تطبیقی عرفانی
نگاهی تطبیقی به داستان قرآنی «موسی و خضر» و داستان «پسرخوانده» از لِف تالستوی

سیده مهنا سیدآقایی رضایی؛ فرزاد بالو

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 27 اردیبهشت 1401

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2022.128931.1620

چکیده
  لِف تالستوی، فیلسوف، متفکر دینی و نویسندۀ روسی، از چهره‌های شاخص در ادبیات داستانی جهان است. او در آفرینش آثار خود از دستاوردهای فرهنگی ملل مختلف، به‌ویژه مشرق‌زمین و آموزه‌های اسلامی بهره گرفت. از آن جمله پرسشی که پژوهش حاضر دنبال می‌کند و آن تأثیرپذیری تالستوی در آفرینش داستان «پسرخوانده» از داستان قرآنی «موسی و خضر» ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
مشرب عرفاتی شاه داعی الله شیرازی

خدیجه کیانی؛ محسن محمدی فشارکی؛ محمود براتی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 تیر 1401

http://dx.doi.org/10.22108/jpll.2022.128907.1619

چکیده
  مشرب عرفانی شاه‌داعی‌الله شیرازی چکیده شاه‌داعی‌الله شیرازی یکی از عارفان برجسته قرن نهم هجری است که آثار ارزشمندی از وی به نظم و نثر به یادگار مانده است. با وجود تحقیقات پراکنده‌ای که تا کنون پیرامون افکار و اندیشه وی صورت گرفته، تصویر روشنی از آرا و اندیشه-های عرفانی وی ارائه نشده است. از سویی داعی از مشایخ طریقت نعمت‌الهیه ...  بیشتر